“Хубиин түсэл” (“Индивидуальный проект”) бүхы һуралсалай гуламтануудта оройдоол хэдэн жэлэй хугасаада нэбтэрүүлэгдэнэ. Гэбэшье, сэгнэлтэнь һургуули дүүргэгшэдэй үнэмшэлгэ соо оруулагдадаг болонхой. Түнхэнэй аймагай Жэмһэгэй дунда һургуулиин багша Дарима Бимбажаповна Дармаева “Хубиин түсэлэй” үедэ буряад хэлэ болон уран зохёолоор ажалнуудые хэжэ һургана.
Сентябриин 1 – Эрдэм мэдэсын үдэр
Гэр бүлын жэлдэ зорюулжа, “Буряадай түрүү хүнүүд - 2024” гэһэн конкурс үнгэргэгдэжэ эхилээ гээд һануулнабди. Декабриин 10 болотор очеркнуудые эльгээжэ болоно.
Байгша ондо Москва хотодо Оросой Холбоото Уласай Зүблэлдэ “Тосхоной габьяа: шэнэ баатарнууд” гэһэн манай үе сагай түрүү хүнүүдтэ зорюулһан үзэсхэлэн үнгэргэгдэһэн байна. Тэндэ Захааминай аймагай “ДоброДом” гэһэн һайн дуратанай туһаламжын түбэй хүтэлбэрилэгшэ, “Буряадай түрүү хүнүүд” гэһэн шангай лауреат, Оросой Холбоото Уласай Президент Владимир Путинһаа дурасхаалта медаляар ба хүндэлэлэй тэмдэгээр шагнагдаһан Золто Жамсуев түлөөлэгдэбэ.
Агын Буряадай тойрогой олондо мэдээжэ хирург, түбэд эмнэлгын аргашан, рефлексотерапевт Мункуева Цыцыгма Цыденовна үргэн ехэ эрдэм мэдэсэтэй, мүнөө үе сагай хоморой дүй дүршэлтэй аргашан.
Холын газарта түбхинэхэ гэhэн наhанай ехэ шиидхэбэри (бэлээр үгтѳѳгүй) нажарай эхин hарын эсэс багаар абажа, Россиин ниислэл Москва ниидээб. Тиихэдээ үргэн ехэ гүрэнэймнай соёлой түб болохо Санкт-Петербург хото эгсэ хорин жэлэй удаа эрьен бусахаб гэжэ бодоогүй ябааб. Агууехэ Пётр хаанай байгуулhан Нева мүрэнэй дэргэдэ оршодог энэ хототой Буряадай гүрэнэй ехэ hургуули түгэсхэхэтэй сасуу 2004 ондо танилсаа hэмби. Тиихэдэшье, мүнѳѳшье Санкт-Петербург уринаар угтан абаал даа.
Матвей Хангаловай нэрэмжэтэ түүхын музейн дэргэдэ суута Эрмитажда хадагалаатай байһан буддын шажанда зорюулагдаһан бүтээлнүүдэй үзэсхэлэн нээгдэһэн байна. Августын 12-то энэл музейн дэргэдэ эмхидхэгдэһэн буддын шажанай урлалда зорюулагдаһан дүхэриг шэрээ олониие һонирхуулаа.
Казань хотодо ажаһуудаг буряад угсаатан хэлэеэ, ёһо заншалаа, түүхэеэ мартахагүй гэһэн шухала зорилготойгоор эблэл бии болгоо. Тиин үшөө эдэбхитэдэй зорилго гэхэдэ, Татарстан Уласта ажаһуудаг бусад арадуудые түрэл арадайнгаа ёһо заншалтай, соёлтой танилсуулна гээшэл даа.
Үе саг бүхэн өөрын баатарнуудтай. Мүнөөдэрэй Оросой ажаһуугшадай 9% хүн сэрэгэй байлдаануудай талмайнуудаар, халдабарита үбшэнтэй тэмсэлдэ, үншэн хэнзэ, ядаһан зобоһон хүнүүдтэ туһаламжын хэрэгүүдтэ бүхы хүсэ шадалаа зорюулжа хүдэлнэ гэжэ элирүүлэгдэһэн. Эдэбхитэй 10 волонтёрнуудай 8-иинь эхэнэрнүүд.
Ургамал ургуулдаг талын һайндэртэ (0+) Буряадай бүхы аймагуудһаа гурба мянга гаран хүн суглараа. Сэлэнгын аймагай Темник тосхондо хүдөө ажахын үйлэдбэриин хүгжэлтые дэмжэхэ зорилготой энэ үзэсхэлэн-фестиваль һаяхана үнгэргэгдэбэ. Энэ хэмжээ ябуулгын үедэ фермернүүд дүй дүршэлөөрөө андалдажа, бэшэ аймагуудай нүхэдэйнгөө бүтээлнүүдтэй, шэнэ оньһон түхеэрэлгэнүүдтэй танилсаха аргатай байба.
1900 ондо Америкын элитэ эрдэмтэн, этнограф ба хэлэ шэнжэлэгшэ Джерими Куртин Сибирь руу аяншалжа ерэhэн түүхэтэй. Эрдэмтэн аргагүй ехээр урдын Монголой түүхээр hонирходог hэн тула 65 наhатайдаа холын ба бэрхэшээл ехэтэй харгы зам гаталhан гэдэг. Тэрэнэй шэнжэлэлгэнүүдынь бүхы Буряад-Монголой соёл түүхэдэ сэгнэшэгүй ехэ нүлөө оруулhан габьяатай.
«Би хэнбиб, энэ дэлхэй дээрэ юундэ хүн боложо мүндэлөөбиб, ямар зорилготойгоор ажамидарнабиб?». Иимэ асуудалнууд ажабайдалай али нэгэ шатада хүн бүхэнэй ухаан бодолдо ерэдэг гээшэ.
Июлиин 27-до Улаан-Үдын “Римбүүшэ Багша” гэһэн дасан нээгдэһээр 20 жэлэйнгээ ойн баяр тэмдэглэбэ. Һайндэртэ баяр ёһололнуудай хэмжээндэ Энэдхэгэй Гьюто гэһэн тантрын ехэ хиид дасанай 15 римбүүшэ ерэжэ, ехэ уншалга бүтээлнүүдые үйлэдэнэ.
Ургамал ургуулдаг талын һайндэрэй үедэ шасарганын хоёрдохи цехэй нээлгын баяр ёһолол болохо.
Йогын марафон августын 6-да 8 сагта үнгэргэгдэхөөр түсэблэгдэнхэй. Йогоор бэеэ һоригшодые болон дуратайшуулые өөрыгөө мэдэхэ ба сэдьхэлэй тэнсүүриин оршон руу шунгахыень уряална.
Сэлгеэ сагаан Түгнын уужам тала дайдада нэмжыһэн заяа ехэтэй Зандин нютагта дуганай наадан һаяхана эмхидхэгдэбэ. Хоёр үдэрэй туршада болоһон энэ үйлэ хэрэгтэ Түгнын улад зонһоо гадна Бэшүүрэй, аяар холын Захааминай болон бусад аймагуудай ажаһуугшад хабаадаа.
Үшөө харуулха
