Соёл уралиг 13 mar 2026 368

Сагаан һарын баяр бүгэдые бүһэлөө

Дэлхэйн бүхы тала дайдаар алхалжа, Сагаан һарамнай иигээд лэ үнгэрхэнь

Холо ойгуур ажаһуудаг буряад угсаатамнай эгээл дуратай һайндэртээ уулзажа баярлаһан байна. Орос гүрэнэй хэдэн хотонуудта баяр ёһололнууд тухай тобшохоноор танилсуулха һанаатайбди.

Москва

Орос гүрэнэй ниислэлдэ ажаһуудаг буряадууд үнинэй найр наадануудаа үнгэргэдэг заншалтай. Буряадһаа гарбалтай нютагаархидай эблэл иимэ хэмжээ ябуулгануудые 30 гаран жэлдэ эмхидхэнэ гээд хэлэлтэй. Һүүлэй хэдэн жэлдэ залуу халааншье өөһэдынгөө дунда Сагаан һарын һайндэрнүүдые эмхидхэжэ, ондо ондоо яһатанай нүхэдөө урижа, ёһо заншалтаяа, соёлтоёо танилсуулна.

Жэшээлбэл, Экономикын дээдэ һургуулида һуража байһан Буряадай оюутад өөрын бүлгэм байгууланхай. Тэдэ гурбадахи жэлээ Сагаалганаа һуралсалайнгаа гуламтада эмхидхэнэ. Мүнөө жэлдэ хальмаг, тува, монгол оюутадай бүлэгүүдтэй хамтаржа, найр нааданиинь үндэр хэмжээндэ болоһон байна. Үндэһэн эдеэ хоолһоо шэрээ дэлбэржэ байгаа, Сагаан һарые эмхидхэгшэдэй аялга хүгжэм холо ойгуур сууряатаа.

НИУ ВШЭ-гэй ректорэй орлогшо Дмитрий Шминке болон бусад хүтэлбэрилэгшэд һонирхолтой хэмжээ ябуулгада ерэжэ, буряад хүбүүд, басагадта баярые хүргөө.

Дугарма Цыренова эндэ хабаадажа, залуу нютагаархинаа ехэтэ баясуулһан байна. Мүн тиихэдэ МГУ-да һурадаг оюутад һайндэртэ айлшаар буугаа. Эмхидхэхэ, хэмжээ ябуулга үнгэргэхэ дүршэлтэй боложо, өөһэдынгөө һуралсалай суута гуламтада иимэ һайндэр үнгэргэхэ гэжэ тэдэнэр түсэблөө. Ушар гэхэдэ, “МГУ-гай Буряадһаа гарбалтайшуулай эблэл” эндэ байгуулагдаа.

Эрхүү

Байгалай шадархи дэбисхэр дээрэ ажаһуудаг үндэһэн арадуудай соёлые хүгжөөлгын түб байгуулагдаһаар 2026 ондо 20 жэл гүйсэхэнь. Энэл үеһөө хойшо Эрхүү хотодо Сагаан һарын һайндэртэ зорюулагдаһан хэмжээ ябуулганууд олоор эмхидхэгдэдэг болонхой, жэлһээ жэлдэ олон тоото сугларагшадта һайшаагдана.

Февралиин 18-да эхилһэн хэмжээнүүд Эрхүүдэ үшөө түгэсөөгүй. Мартын 12-то түгэсхэлэй һайндэр болохоор хараалагдана. Харин һаяхана үнгэрһэн хүүгэдэй Сагаалган олоной анхарал татаа.

Боохоной, Баяндайн, Эхирэд-Булагадай, Оһын, Нүхэдэй, Алайрай, Ойхоной аймагуудай, Эрхүү хотын үри хүүгэд баяр ёһололдо уригдаһан байна. Түбэй мэргэжэлтэд һонирхолтой программа бэлдээ. Нэн түрүүн танилсуулгын шатада бэе бэеэ яагаад угтахаб гэжэ үхибүүд һураа. Николай Хамгушкеев үхибүүдые танилсуулжа шадаа. Анна Иннокеткина айлшадаа шагай нааданда һургаа.

Эрхүү

Серафима Балданова Елена Спасова хоёрой хүтэлбэри доро үхибүүд үдэрэйнгөө хоол өөрын гараар бэлдээ. Эндэ гол эдеэн хадаа бууза боложо үгөө. Буузын мяха мушхан бэлдэжэ, талхыень тааруулан хэжэ үхибүүд дуратайгаар һураа. Удаань өөһэдынгөө бэлдэһэн бууза амтархан эдиһэн байна.

Эрдэм шэнжэлгын талаар “Экспериментарий” гэһэн музейдэ дэлгэгдэһэн экспонадуудые үхибүүд һонирхожо, зарим юумыень гартаа барижа, хүдэлгэжэ туршаа.

Хүүгэдэй Сагаалганда хабаадаһан хүн бүхэндэнь гарай бэлэгүүд барюулагдаа.

Калининград

Сагаан һарын үедэ хоёрдохи жэлээ Калининград хотодо Санкт-Петербургын дасанай лама санаартан айлшаар буужа, тэндэхи буряадуудые амаршалһан байна. Нэн түрүүн тэдэ Сахюусан хуралай уншалга хэжэ, ажабайдалай арюун харгын сэржэм үргөө. Мүнөө жэл анха түрүүшынхиеэ эндэ Намсарайн хурал хурагдаа, мүн Этигэл Хамба ламада хандалгын уншалга болоо.

Мүн хабарай түрүүшын үдэр Калининградай буряадууд сугларжа, Сагаалганайнгаа найр наада эмхидхээ. Найрамдалай байшанда ородог, суг хамта нүхэсэжэ ябадаг арадууд дуратайгаар хэмжээ ябуулгадань хабаадалсаһан байна.

Казань-Калининград

Казань

Калининградай региональна ниитын “Алтаргана” эмхиин хүтэлбэрилэгшэ Алевтина Надагурова, тэрээнэй туһалагша Надежда Монтоева болон мянган жэлэй түүхэтэй Алтайн ятага дээрэ наададаг Арюхан Будаева гэгшэд ганса Калининградтаа сагаалаа бэшэ, мүн Казаньда айлшаар бууһан байна. Тэндэхи буряадуудай үндэһэн соёлой автономи байгуулагдаһаар 10 жэлэйнгээ ой тэмдэглэбэ.

Татарстанда ажаһуудаг Арадуудай найрамдалай байшанда буряад соёлой үдэр эмхидхэгдэһэн байна. Үндэһэн хубсаһанай, эдеэ хоолой үзэсхэлэн сугларагшадай анхарал татаа. Эндэ урданай буряадуудай гоёолтонууд, гэрэй эд бараан табигдаа. Буряад наадануудай, илангаяа шагай нааданай мастер-класста хабаадаха дуратайшуулай тоо олон байгаа.

Казань

Муса Джалилиин нэрэмжэтэ Татаарай гүрэнэй Оперо болон баледэй театрай артист Золто Балданов нютагаархидтаяа ойн баярай һайндэртэ хабаадаа. Арадуудай найрамдалай байшанда оршодог үндэһэн бүлэгүүдэй түлөөлэгшэд ерэжэ, буряадуудые дуу, хатараараа баярлуулаа. Красноярск, Магадан, Хабаровск, Краснодар, Санкт-Петербург хотонуудта ажаһуудаг буряад уг гарбалтайшуулай эблэлнүүдэй амаршалганууд Казань хүрэһэн байна. Буряад Уласай соёлой сайд Соёлма Дагаева мүн лэ баярай һайхан үгэнүүдые эльгээгээ.

Автор: Борис БАЛДАНОВ

Фото: Нютагаархидай эблэлнүүдэй гэрэл зурагууд