Чингис Хаанай үндэрлиг
Ниигэм
15 oct
Ульяновск хотодо «Жэлэй hурагша-2022» гэhэн Бүхэроссиин урилдаанай түгэсхэлэй хуби үнгэргэгдэбэ.
2022 оной октябриин 13-да Д. Банзаровай нэрэмжэтэ Буряадай гүрэнэй ехэ һургуулиин Буряад хэлэнэй болон уран зохёолой дээдын hургуулиин үдэр һаяхана үнгэрбэ.
Буряад драмын театр соо Россиин габьяата зүжэгшэн, Гүрэнэй шангай лауреат, «Буряадай Жабар Yбгэн» Дамбадугар Бочиктоевой 75 жэлэй ойн баярта болон зохёохы ажаябуулгынь 50 жэлдэ зорюулагдаhан hайндэрэй үдэшэ үнгэргэгдэhэн байна.
Монгол ороной ниислэл Улаан-Баатар хотодо «Чингис хаан» музейн нээлгын баяр ёһолол болобо. Музей нээлгын баярта Монголой Юрэнхылэгшэ Ухангийн Хүрэлсүх, Агууехэ гүрэнэй Хуралай Түрүүлэгшэ Г. Занданшатар, Премьер-министр Л. Оюун-Эрдэнэ гэгшэд, мүн Засагай газарай түлөөлэгшэнэр хабаадаһан байна.
Буряадаймнай ТОС-ууд Украинада сэрэгэй тусхай операцида хабаадажа байһан баатарнуудта 70 сая түхэриг эльгээхэнь.
Октябриин 31-дэ Буряад драмын театрай тайзан дээрэ «Уянгата шүлэг дуунай үдэшэ» гэhэн hайндэртэ хэмжээн үнгэргэгдэхэ. Эмхидхэгшэ –Буряадай Уран зохёолшодой холбоон.
Нүгшэһэн хүнэй һэе хайлуулха гэхэдэ, арад түмэн нэгэ гайхангяар гэхэ гү, али болгоомжотойгоор хандана. Хайлуулһан бэеын үнэһэ гэртээ хадагалжа гү, али хоёр тээшэнь хубаажа болохо гү? Эдэ бүхы асуудалнуудта Буряад Уласта һаяхана байгуулагдаһан крематоридо харюу абаха аргатайт. Тэрэ Тарбагатайн аймагай Николаевский тосхон ошоһон харгын зүүн талада оршодог.
…Хара Турлааг гэжэ Буряадай багахан тосхон. Тэндэхи сагдаагай албанда хүдэлдэг Александр Воронов угаарнь дамжан ерэһэн бөөгэй удха хэрэглэн, урдань хэнэйшье таажа шадаагүй онсо орёо хэрэгүүдые элирүүлнэ. Ада шүдхэртэ хорлогдоһон амиды зониие, мүн хэн нэгэниие дахажа, үһөөгөө абахые һэдэһэн хии юумэнүүдыешье ойлгодог болоһон Александр бөө болохо замдаа элдэб бэрхэшээлтэй ушарна. Тиигэжэ дүтынгөө хүнүүдые алдаха туйлдаа хүрэхэдөө, эхилһэнээ дүүргэхэ гү, али энэ замаа саашань үргэлжэлүүлэнгүй тогтохо гү гэжэ шиидэхэ баатай болоно. Харин урда тээнь Александр агууехэ удхатай түрөө гээшэ гүб, али аймшагтай ехэ хараалда хүртөө гүб гэжэ нэн түрүүн өөрөө ойлгохо ёһотой...
Энэ хадаа Оросой мэдээжэ «1-2-3 Production» гэжэ студиин буулгаһан «Шаман» гэжэ сериалай гол удхань болоно. Энэ кинодо хэдэн буряад зүжэгшэд наадана. Тэдэнэй нэгэн - Владимир Ширапов – энэ ажал тухайгаа хөөрэхэһөө гадна, бусадшье асуудалнуудаар һанамжа бодолнуудаараа хубаалдаба.
Улаан-Үдэ хотын 84-дэхи “Снегурочка” сэсэрлигтэ буряад хэлэнэй габшагай һарада зорюулагдаһан һонирхолтой хэмжээ ябуулганууд олоор эмхидхэгдэнэ. Бага эрхэтэниие буряад хэлэндэ һургаха гэһэн һайхан заншал тус сэсэрлигтэ үнинэй тогтоогдонхой.
Үнгэрһэн долоон хоногой эсэстэ Буряадай ниислэл Улаан-Үдэдэ хальмаг уран зураашадай бүтээлнүүдэй “Восток-Арт” үзэсхэлэн нээгдэбэ. Анха түрүүшынхиеэ эмхидхэгдэжэ байһан үзэсхэлэн октябриин 23 болотор хүдэлхэ юм. Ажалнууд Ц. Сампиловай нэрэмжэтэ уран һайханай музейдэ дэлгэгдэнхэй.
Байгша оной сентябриин 21-hээ сэрэгэй албанда таталгын эхилхэдэ, Россиин ажаhуугшадай Казахстан, Грузи, Финлянди, Монгол г.м. гүрэнүүд руу гаража ошоhон тухай мэдээнүүд дуулдана.
Тэдэнэй хэдынь миин аяншалжа, хэдынь зугадажа, хэдынь байраар зɵɵжэ ошооб гэжэ тодорхойлхын аргагүй. Жэшээнь, Казахстан руу гараhан зоной зариманиинь тэндээ үлɵɵд, бусадынь саашаа ондоо гүрэнүүд руу шэглэн гаража ошоо гэhэн һураг бии. Хүршэ Монголой хилые дабажа гарагшадай олонхинь манай Буряад ороной эрхэтэд гэжэ эли.
Шэхэ хатуу тамиршадай дунда Ородой чемпионадта 24 наһа хүрөөдүй барилдаашад тэмсэбэ. Буряадай түлөөлэгшэд гурбан алтан, хоёр мүнгэн медальнуудта хүртөө.
Үбэр Байгалай хизаарай Шэтэ хотодо эрэшүүлэй дунда боксоор Ородой чемпионат үнгэрһэн амаралтын үдэрнүүдтэ түгэсэбэ. Буряадай тамиршан Баир Батлаев (зураг дээрэ) шангай 3-дахи һуури эзэлээ.
Үнгэрһэн долоон хоногой хугасаада Буряадаймнай эрэмдэг бэетэй тамиршад уласхоорондын хэмжээнэй мүрысөөнүүдтэ хабаадаһан байна. Тэдэ 12 медальтай гэртээ бусаба.
«ДоброДом» гэжэ нɵɵсэлэлгын түбэй волонтёрнууд тусхай операцида байhан сэрэгшэдтэ туhаламжа үзүүлһээр. Февраль hараhаа 160 гаран тонно эд бараан ДНР-эй, ЛНР-эй ажаhуугшадта болон сэрэгшэдтэ эльгээhэн байна. Мүнɵɵ «ДоброДом» нɵɵсэлэлгын түбтэ hая татагдаhан сэрэгшэдтэ мүн туhаламжа үзүүлэгдэнэ.
Буряад Уласай ниислэл хотодо Эсэгын үдэртэ зорюулагдаhан баяр ёhололнуудай бэлэдхэлнүүд ябуулагдана.
Буддын шажанай заншалта Сангхын түб Ивалгын дасанай дэргэдэ арһа элдэлгын цех бүри үргэдхэгдэжэ, эршэтэйгээр ажаллажа эхилбэ. Һаяхана аха дүү монгол мэргэжэлтэдэй туһаламжаар арһа элдэдэг хэрэгсэлнүүд шэнэлэгдэжэ, шэнээр тодхогдожо, ашаглалгада тушаагдаба.
Һаяхана Улаан-Yдэ хотодо тусхай сэрэгэй операцида хабаадаhан Буряад Уласай сэрэгшэдтэ туhаламжын концерт-марафон ялас гэмэ амжалтатайгаар үнгэргэгдэбэ.
Һүүлэй хэдэн жэлэй туршада хүүгэдэй сэсэрлигтэ үхибүүгээ үгэхэнь яһала бэрхэшээлтэй болонхой, илангаяа Улаан-Үдэдэ. Үхибүүнэйнгээ түрэхэтэйнь сасуу сэсэрлигтэ орохо ээлжээндэ табидаг гээшэбди.
Уг болбол хүнэй гарбал, унги, эхин. Уг унгияа мэдэхэ, шудалха хэрэгтэй. Угай бэшэгэй хуудаhа иража, нагаса баабайн ехэ угай түүхэ залуу үeтэндэ жэшээ, наhанайнь хэрэгтэ туha, түшэлгэ болон үлэг гэhэн зорилго табинаб.
Буряад зон хэр угhаа хойшо нагасашни хэн бэ гэжэ заабол hурадаг, наранда адли нагаса, набшаhанда адли зээ, нагасаhаа ехэ түрэл үгы, нагасын уг зээдэ гэжэ haнуулдаг байгаа.
Уг нагасанарай бүтээhэн ажал хэрэгүүдыень hанан, омогорхон, саашань үргэлжэлүүлжэ ябаһан, ябадагшье үри haдаhад олон.
Үшөө харуулха
3762
